Zweden Info

...de grootste Nederlandstalige website over Zweden

  • Vergroot lettergrootte
  • Standaard lettergrootte
  • Verklein lettergrootte
Home Vakantie Algemeen Verkeer Van links naar rechts verkeer


Van links naar rechts verkeer

E-mailadres Afdrukken

Overgang in StockholmOp 3 september 1967 is Zweden overgeschakeld naar rechts rijden. Deze dag staat bekend als Dagen H, waarbij de H staat voor “Högertrafik” (rechts verkeer). Voor deze datum reden de Zweden, net als bijvoorbeeld de Engelsen, aan de linkerkant van de weg, maar vanaf 3 september 1967 om 5:00 uur ’s morgens moest er aan de rechterkant gereden worden.

Geschiedenis

In Zweden had men reeds in 1718 besloten om aan de rechterkant van de weg te rijden, maar om onbekende redenen is dat besluit in 1734 veranderd naar links rijden. Toen de auto in opkomst kwam bleef men gewoon links rijden. Dat gebeurde opmerkelijk genoeg voornamelijk in auto’s die het stuur ook aan de linkerkant hadden. De gedachten daarbij was dat je dan beter de rand van de weg in de gaten kon houden en zo kon voorkomen dat je van de weg raakte. Het nadeel was dat er door het slechtere zicht op de andere weghelft meer aanrijdingen met tegenliggers plaats vonden.

Oproep om 'tegen' te stemmenMet de toename van het verkeer groeide de verwarring bij de grensovergangen. In Noorwegen en Finland reed men immers aan de rechterkant van de weg. Op 10 oktober 1955 werd er een referendum gehouden over het links of rechts rijden. Ondanks dat 82,9% van de Zweedse bevolking tegen het rechts rijden had gestemd besloot de Zweedse regering op 10 mei 1963 tot het invoeren van rechtsrijden. Als datum voor Dagen H werd 3 september 1967 gekozen.

Behalve het versimpelen van de grensovergangen gaven experts ook als reden dat het rijden veiliger zou worden. Auto's met het stuur aan de linkerkant hebben namelijk een beter zicht op de weg als er aan de rechterkant gereden wordt. In 1963 werd de Statens Högertrafikkommission (HTK, Staatscommissie voor Rechtsverkeer) opgericht om de hele omzetting in goede banen te leiden.

De overgang

Toen Dagen H dichterbij kwam werden bij elk kruispunt extra verkeerslichten geplaatst, verpakt in zwart plastic. Op Dagen H moest al het zwarte plastic verwijderd worden. Ook werd er nieuwe witte wegmarkering aangebracht, in plaats van de gele markering die tot die datum in Zweden gebruikt werd. Op de dag zelf werd het voor al het verkeer dat niet noodzakelijk was verboden om op de weg te komen tussen 1:00 uur 's nachts en 6:00 uur 's ochtends. De voertuigen die wel op de weg waren moesten speciale regels volgen. Om kwart voor vijf in de ochtend moest al het verkeer in Zweden stilstaan en na vijf minuten te hebben gewacht voorzichtig naar de rechterkant van de weg verplaatsen. Daar moesten ze weer stilstaan, totdat om 5:00 uur de weg weer vrijgegeven werd.

In de grotere steden was het natuurlijk onmogelijk om binnen zo'n korte tijd alle benodigde veranderingen door te voeren. In Stockholm en Malmö duurde het verbod op verkeer van zaterdag 10:00 uur 's ochtends tot zondag 15:00 uur. Enkele andere steden hadden een verkeersverbod van zaterdag 15:00 uur tot de volgende dag op hetzelfde tijdstip. Vooral wegen waar eenrichtingsverkeer was leverden problemen op, omdat bijvoorbeeld bushaltes verplaatst moesten worden naar de andere kant van de weg. In Göteborg werden alle bussen (met de deuren aan de verkeerde kant) geëxporteerd naar Pakistan en Kenia.

In een poging om zoveel mogelijk mensen thuis te laten blijven werd er tijdens dit weekend een grote televisieshow uitgezonden, waarin veel bekende en minder bekende artiesten optraden. De show boekte recordkijkcijfers en voor een aantal artiesten betekende dit een doorbraak, onder anderen voor de latere ABBA-zangeres Anni-Frid Lyngstad.

De gevolgen

Alle Zweedse voertuigen moesten hun koplampen voor linksverkeer laten vervangen voor lichten voor rechtsverkeer. De koplampen waren een van de redenen voor de Riksdag om Dagen H niet langer uit te stellen. De meeste voertuigen in Zweden hadden op dat moment goedkope ronde standaardkoplampen. In West-Europa was echter een trend aan de gang om over te stappen op duurdere koplampen die per merk verschillen. Wanneer deze trend zou overwaaien naar Zweden zouden de kosten voor Dagen H veel groter worden en daarom kon er beter nu gewisseld gaan worden, nu het nog niet zo duur was.

Op de maandag na Dagen H werden er 125 verkeersongelukken gemeld in Zweden, terwijl in de voorafgaande maandagen dit aantal steeds tussen de 130 en 198 lag. De eerstvolgende tijd bleef deze vermindering van verkeersongelukken aanhouden. Dit lag echter vooral aan het voorzichtige rijden van de Zweden, die langzamerhand moesten wennen aan de nieuwe verkeersregels. Binnen twee jaar lag het aantal verkeersongelukken weer op het niveau van voor Dagen H.

 

Nieuwsflits

16-02-2014 - MALÅ - De Zweedse post heeft noodgedwongen brieven met poep verstuurd. Bij het sorteren van de post kwamen medewerkers erachter dat iemand het was gelukt om poep in de brievenbus te doen. Dat meldt The Local. "We vinden soms wel rare dingen in de brievenbus, maar hier had ik nog nooit van gehoord", zegt een woordvoerder. De post besloot de brieven toch rond te brengen, in een plastic tasje en met een briefje erbij. De schatting is dat zestig mensen post met poep hebben gekregen. De Zweedse post heeft aangifte gedaan, maar het zal moeilijk worden om de dader te vinden.